Onzichtbaar ziek en zonnebloemen

 Ooit stapte een jonge vrouw in de lift van een ziekenhuis en kreeg daarop commentaar van oudere liftgebruikers. Zo'n jonge meid, wat moest zij nou in de lift? Maar deze jonge vrouw had een (of meerdere) aandoening(en), waardoor de trap een onoverkomelijk obstakel voor haar was. Misschien wel een groter obstakel dan voor deze oudere mensen, want die kunnen nog best fit zijn. (maar oké, ze waren in een ziekenhuis, dus waarschijnlijk  hadden zij de lift ook echt nodig) 

Deze ervaring greep de vrouw zo aan, dat ze een blog startte met de titel "Onzichtbaar ziek". Deze blog is inmiddels uitgegroeid tot een website met meerdere beheerders, omdat de oorspronkelijke startster het niet meer aankon. Vanwege haar aandoening(en), begreep ik*. 

Zo'n ervaring kan dus een beste impact hebben. Van mezelf weet ik nog dat ik me vroeger heel schuldig kon voelen wanneer ik op een 'slechte knie dag' in de bus niet opstond voor oudere mensen. Bij het uitstappen liep ik dan extra mank, ter verduidelijking. Andere keren stond ik wel op, trouwens, wanneer ik minder last had van m'n knie of het idee dat degene die stond nog moeilijker ter been was. 

Uiteraard staat een dergelijke ervaring niet op zichzelf. Overal ter wereld zijn mensen onzichtbaar ziek en lopen tegen vooroordelen aan of kunnen hulp gebruiken. In 2016 ontstond daarom op Gatwick Airport London het idee voor de Hidden Disability Sunflower. Op hun website staat:

De Airport Passenger Advisory Group, het Gatwick-team, waaronder Ruth Rabet nu onze Business Development Director in het VK, werkten samen met lokale en nationale liefdadigheidsinstellingen om te beoordelen of het gebruik van een keycord nuttig zou zijn voor mensen met verborgen handicaps. Ze voerden gesprekken met Tim Wilkins van de Alzheimer’s Society, Daniel Williams van Visualise, Daniel Cadey,voorheen van de National Autistic Society, en ook met Maria Cook van Autism Support Crawley, wiens zoon Ryan autistisch is. 

Na deze evaluatie koos de groep een sleutelkoord met zonnebloemen op een groene achtergrond om het idee van vertrouwen, groei en kracht weer te geven, maar ook om geluk en positiviteit te introduceren.

Sindsdien hebben duizenden bedrijven over de hele wereld in elke sector zich aangesloten bij het wereldwijde netwerk.

Mijn oudste loopt al een tijdje met een sleutelkoord rond. Hen woont in Londen, waarschijnlijk kwam het daardoor eerder onder diens aandacht. Ik wist er dus wel vaag van, maar toen ik op Schiphol een hele balie met zonnebloemen op de achtergrond zag, vroeg ik me af of het ook niet wat voor mij zou zijn, mijn onzichtbare aandoening wat zichtbaarder te maken. Liever loop ik er niet mee te koop dat ik pijn heb, maar misschien is het af en toe toch wel handig. Let wel: een sleutelkoord, sleutelhanger, pet of armband geven je geen voorrang in de rij op een vliegveld, maar wanneer er wat is, waardoor er extra lange rijen zijn, kan het zijn dat er iemand naar je toekomt om te vragen of het nog gaat. Of dat er meer begrip is, wanneer je wilt zitten. 

Afgelopen week heb ik me dus in de producten verdiept. Helaas waren de armbandjes en taslabels uitverkocht, maar ik heb wel een gepersonaliseerde ID-kaart met sleutelkoord besteld en wat sleutelhangers. Armbandjes bestel ik later weer, want een sleutelkoord vind ik helemaal niet fijn dus zal ik niet vaak dragen denk ik. 

Geen idee of ik deze zichtbaarheid ooit nodig heb, maar mocht dat het geval zijn, heb ik het in elk geval. Met mijn inmiddels grijze krullen zal ik in elk geval niet snel meer als 'te jong' gezien worden, wanneer ik wil (blijven) zitten. Integendeel, er is al eens voor me opgestaan. (misschien liep ik wel moeilijk, dat kan)

* het verhaal van het ontstaan van de website komt ik uit mijn geheugen, op de website zelf kan ik het zo niet terugvinden

Houdt het bij jezelf

Pas geleden zag ik weer een (kop van een) artikel, met als strekking dat het belachelijk is dat mensen onder de 70 jaar op een elektrische fiets fietsen. 

Deze stoere schrijver, ik schat hem iets jonger in dan mij, fietste vroeger met plezier vijftien kilometer enkele reis door weer en wind naar school. Met plezier hè! Wind tegen, regen tegen, sneeuwstormen, lachend zat hij op de fiets en voelde hoe hij sterker werd. Was iedereen maar zo. 

Aan de ene kant snap ik zijn idee wel. Waarom zouden jonge gezonde mensen een elektrische fiets gebruiken. Op een gewone fiets verbruik je meer energie en houd je je spieren actiever en sterker. Aan de andere kant, deze jonge gezonde mensen fietsen tenminste. In tegenstelling tot de stoere schrijver, zag ik vroeger toch veel jonge gezonde mensen de brommer nemen. En nog steeds zie ik die langskomen. Dan toch beter die elektrische fiets, lijkt me. 

Mijn oma had vier kinderen en waste met de hand. Mijn schoonmoeder deed dat volgens mij nog met zes kleine kinderen. Toch voelde ik me totaal niet schuldig toen ik met slechts twee kleine kinderen gebruik maakte van elektrische wasmachine én droger. Ook tijdens met de hand wassen gebruik je uiteraard meer spieren en energie dan wanneer je van apparaten gebruik maakt. Toch schat ik niet in dat de stoere schrijver z'n was met de hand doet. Ook denk ik dat hij regelmatig gebruik maakt van auto of openbaar vervoer, iets wat vroeger ook niet echt gebruikelijk was. De vooruitgang houd je ook hier niet tegen. 

In tegenstelling tot de stoere schrijver, fietste ik vroeger helemaal niet met plezier door weer en wind. Zon en wind mee, dat was prettig, maar wind tegen, vaak gecombineerd met regen, vond ik hél. De hele weg zat ik dan mopperend op de fiets. En bij mij ging het 'slechts' om vijf kilometer. En dan was het niet per se vanwege mijn hekel aan kou en regen, dat ik zat te mopperen, hoewel dat ook een reden was. Het deed gewoon zeer. En geen gezonde spierpijn na een even gezonde krachtinspanning, maar mijn knieën deden ook toen al zeer. En in die tijd vroeg men zich af of een fiets met (drie) versnellingen geen overbodige luxe was voor een puber. Je zag het niet aan mij, dat ik pijn had. Nu nog steeds niet. Het zou heel goed kunnen dat de stoere schrijver oordeelt over mensen, die deze elektrische ondersteuning juist heel goed kunnen gebruiken. Niet elke handicap is zichtbaar, tenslotte. 

Het is waar dat ik voor het stukje naar mijn werk mijn elektrische ondersteuning niet heel hard nodig heb, maar ik ben er wel blij mee wanneer ik wind (en regen) tegen heb. En het is zéker waar, dat ik vaker fiets. Afstanden die ik, nog enkel in bezit van gewone fiets, met de auto deed, doe ik nu vaak met de fiets. Zelfs bij slecht weer. 

Ik ben me ervan bewust dat ook ik oordelend schrijf in deze blog over de 'stoere schrijver'. Alleen die term al, is niet echt objectief. Ik heb zijn artikel verder niet gelezen, dus mogelijk draagt hij mijn mitsen en maren zelf ook aan. Het kan zelfs zijn dat hij ook pijnpatiënt is, maar er tóch voor kiest om deze pijn te trotseren op een degelijke fiets zonder ondersteuning. Helemaal stoer. Maar ik doe dit vooral, omdat het mij stoort dat mensen zo makkelijk oordelen vanuit hun eigen visie met (meestal) gezond lichaam. Ik zeg ook niet tegen een slechtziende dat zij gewoon een waarschuwingsbord moet lezen of een slechthorende dat zij had moeten luisteren toen een waarschuwing geroepen werd. 

Waarschijnlijk zijn er inderdaad mensen die objectief gezien even goed een gewone fiets kunnen nemen, maar die toch kiezen voor elektrisch. Zonder hierover sterk veroordelende artikelen te schrijven, zou je deze mensen ook veel plezier kunnen wensen met hun fiets. Blij kunnen zijn dat ze in elk geval fietsen en niet de auto nemen. Of wat dan ook. Doe wat je zelf het beste vindt en houdt het ook bij jezelf.